38 yazı
Pestil bir tatlı değil, bir teknik. Suyu alınca üç şey aynı anda oluyor: raf ömrü uzuyor, hacim düşüyor, tat yoğunlaşıyor. Tatlılık bile bunun yan ürünü. Bu yüzden Gümüşhane de Tiflis de Keşmir de birbirinden habersiz aynı şeyi bulmuş, İran da pestiline tuz atabiliyor.
Fide etiketlerinde gördüğünüz '8-10' gibi bir sayı, bitkinin USDA dayanıklılık kuşağı: kışın ne kadar soğuğa dayanabileceğinin ölçüsü. Bu yazı, USDA kuşaklarının ne olduğunu, Türkiye'nin Zone 4 ile 10 arasındaki dağılımını, kendi kuşağınızı nasıl bulacağınızı ve iklim değişiminin bu kuşakları nasıl kaydırdığını toplu bir referans olarak veriyor.
Elimde aronya özü, şeftali, elma ve buğday nişastası vardı; rafine şeker eklemeden tatlı bir pestil çıkarmak istedim. 1010 gram meyve tabanından 60 derecede kuruttuğum, dört tepsiden 285 gram çıkan bir mutfak kaydı. Aronyanın burukluğunu neyle dengelediğimi, neden 50 değil de 60 derece seçtiğimi ve bu seçimin arkasındaki bilimin nerede biraz abartıldığını kaynağıyla anlatıyorum.
Kumaş saksıya diktiğim bir za'atar (Origanum syriacum) fidesinin dürüst kaydı. Suriye kekiği olarak da bilinen, geleneksel za'atar baharat karışımının ana bitkisinin güneşle artan uçucu yağını, süzek toprak ve az su sevgisini, sert karasal kışta ölme riskini, kendi harç oranımı ve fidelerimin başına geleni anlatıyorum. Satıcı metinlerindeki 'kanseri önler' türü sağlık iddialarını da süzgeçten geçiriyorum.
Kuşkonmaz, kurutma serisinin en lifli sebzesi: odunsu gövdesi hem kurumayı hem suya dönüşü zorlaştırıyor. Parçalara ayırıp 4 dakika haşlayıp buzlu suda şokladığım, 60 derecede kuruttuğum bir mutfak kaydı; haşlamanın neden şart olduğunu, lifin işi nasıl değiştirdiğini ve kurusunu sandviçe nasıl kattığımı kaynağıyla anlatıyorum.
Tatlı patatesi 5 mm dilimleyip çıtır bir cipse çevirmek göründüğünden daha katmanlı bir iş: haşlama neden şart, tatlı patates kuruyunca neden tatlanır, turuncu rengi ısıya nasıl kaptırırsınız? Kendi denememi, limonlu suda haşlamadan buzlu şoklamaya, 55 derecede kuruttuğum cam gibi dilimlere kadar gramı gramına anlatıyorum; bilim tarafını da kaynağıyla veriyorum.
Balkondaki mikro bahçe denemesinin ikinci yazısı. Naneden sonra mutfakta kullanmaya başladığım ikinci bitki reyhan oldu. Mor yapraklı reyhanı naneyle aynı malzemelerden kurduğum bir harçta, ama nanenin tersi bir ışık isteğiyle yetiştiriyorum.
Balkonun artık bir köşesini bir mikro bahçe denemesine çevirdim. Bu seri kapya biber tohumlarını filizlendirmemle başladı; naneyle açıyorum çünkü yapraklarını kullanmaya başladığım ilk bitki o. Naneyi neden saksıya diktiğimi, kullandığım harcın reçetesini ve arkasındaki torf analizini anlatıyorum.
Muz kabuğunu toprağa gömmek çoğu zaman düşünüldüğü kadar işe yaramaz. Değeri asıl açığa çıkaran şey kurutup una çevirmek. Kabuğun neden yaklaşık yüzde 90 su olduğunu, dondurucuda biriktirip 45 derecede kuruttuğumda 3 kilodan neden yalnızca 130 gram un çıktığını, internetteki NPK mitlerini ve bu tozu nasıl kullandığımı kaynaklarıyla anlatıyorum.
Mevsiminde bereketli ve ucuz olan yeşil eriği kışa saklamanın bir yolu: pestil. 440 gram çekirdeksiz yeşil erikten başlayıp, nişastanın neden girdiğini, kalınlık ve sıcaklığın dokuyu nasıl belirlediğini, kendi denememdeki gramajları ve yaptığım hatayı, kaynaklarıyla anlatıyorum. Sonuç kayış gibi çıktı; nedenini de yazdım.
Her gün yediğimiz meyvelerden pek çok tohum elde ediyoruz. Ancak, çoğu zaman bu meyvelerin tohumlarını döngüye dahil etmeden çöpe atıyoruz. Peki, tohumları döngüye tekrar nasıl dahil edebiliriz? Bu aşamada bilmemiz ve dikkat etmemiz gereken birkaç konu bulunuyor. Öncelikle, tohumlar için yediğimiz meyvelerin çekirdeklerini saklayarak işe başlayabiliriz. Ardından, çevremizi güzelleştirmek ve bitki zenginliği sağlamak amacıyla çevre
EM Bokashi (Bokaşi) Kompost yazımızda kompostun faydalarını ve EM Bokashi Sıvısı ile kompost kurulumunu ele almıştık. Bu kez ise, ev ortamında benzer mikroorganizma zenginliğine sahip, doğal ve ekonomik bir alternatif olan Laktik Asit Bakterisi Serumu (LAB Serumu veya diğer bir ifade ile Laktoserum) nasıl hazırlanır, kompost sürecinde nasıl kullanılır ve dikkat edilmesi gerekenler nelerdir, bu
Yeryüzü Derneği tarafından düzenlenen Gıda Toplulukları Çalıştayı etkinlik listesinde, fermantasyon atölyesinde tanıştım Nezih Gençler ile. Ne zamandır kendi ekşi mayalı ekmeğimi kendim üretmek istiyordum, hemen ön sırada yerimi aldım, adım adım işlemleri izledim. Ancak, çalıştayda bir çok konu yer aldığı için oturumlar, diğer etkinlikler derken ekmeğe dair kaçırdığım çokça şey de oldu… Örneğin, kombuçay da
Atalık Buğdaylar ve Ekmek Üretimindeki Tercihler başlıklı yazıda atalık buğdaylardan, ekmeklik ve makarnalık olarak ayrılışlarından ve un karışımı hazırlarken veya ekmek satın alırken nelere dikkat edilebileceğinden –en azından benim için önemli olan başlıklardan– bahsetmiştim. Bu yazıda ise İstanbul’un öne çıkan artizan ekmek üreticilerinden bahsedeceğim. Kimi üreticiler artizan kelimesini hoş karşılamamaktalar. Bunun nedeni ise sağlıklı gıda
2016 yılı Aralık ayı itibariyle kendi ekmeğimi yapıyor ve tüketiyorum. Arada aksamalar olsa da hemen hemen her hafta, Cumartesi gününü üretim süreci için değerlendiriyorum. 2 parça olarak toplamda 750-800 gram ağırlığında ve haftalık olarak belirlediğim ek malzemelerle (kuru üzüm, ceviz, kimi zaman nohut mayası ekleyerek, pekmezli, susamlı, kahveli, tarçınlı…) zenginleştirdiğim ekmeklerim gezilerde de yanıma aldığım
Geçtiğimiz yıl Kasım ayında (5 Kasım) bir şekilde, rastlantı sonucu haberdar olduğum I. Gıda Toplulukları Çalıştayı‘nın benim için yeri çok ayrı. Çalıştayda tanıştığım şahane insanlar sayesinde ekmek yapmayı, kombucha çayı hazırlamayı öğrendim. Permakamp gibi kent sınırları içerisindeki ekolojik faaliyetlerle, yakınımdaki gıda topluluklarıyla ilgili çalışmalardan haberdar oldum ve geçen 1 yıllık süre boyunca da öğrendiklerimi geliştirdim
Gerek güne başlarken gerekse öğün aralarınızda veya kahve altı olarak bu tarifi deneyebilirsiniz. Vegan bir tarif olmasının yanında, yüksek enerji içermesi, lif kaynağı olması ve sağlıklı ve kolay tüketilebilir bir ara öğün olmasıyla dikkat çekiyor. Kahve Yanına Avokado Tostu Oldukça basit bir tarif; -hatta bildiğimiz tost- 2 dilim tam tahıllı tost ekmeği, 1 diş kabuğu
Permakültüre dair kendi çabalarımla edindiğim bilgilerin işlevselliği konusunda aklımda bir takım soru işaretleri bulunuyordu. Bu nedenle bir süredir permakültür eğitimlerini, enstitü faaliyetlerini ve eğitimcilerin çalışmalarını takip ediyordum. Öncelikli sorun kendi araştırmalarımda edindiğim bilgilerin işlevselliğini ve tutarlılığını deneme-yanılma süreci olmaksızın anlayamayacak olmamdı. Diğer yandan permakültür eğitimlerine dair taşıdığım bir ön yargı da bulunuyordu. Eğitimlerin fiyatlandırılmasından, eğitim
Toplum Destekli Permakültür Uygulama ve Ortak Yaşam Çiftliği Projesi olan Permakamp‘tan ilk kez Yeryüzü Derneği tarafından 2016 yılının Kasım ayında düzenlenen Gıda Toplulukları Çalıştayı‘nda haberdar oldum. 27 ailenin ortak gayretleri ile Beykoz’un Öğümce Köyü’nde 17 dönüm arazi üzerine kurululan permakamp, kendi bünyesinde atalık tohumlardan gıda üretimi yapmasının yanı sıra temas halinde olduğu gıda topluluklarından da
2017 yılı içerisinde ilki Mayıs ayının son haftasında, diğeri Haziran ayı ortasında olmak üzere iki giriş eğitimine katılacağım. Şimdilik Tasarım Sertifikası eğitimiyle ilgili bir netlik sağlayamasam da bu yıl içerisinde ortaya çıkabilecek ekstra bir fırsatı değerlendirebilirim. Bu yazıda eğitimlere dahil, tarih sıralamasına göre bir kaç referans etkinlik duyurmamın yanı sıra, Yeryüzü Derneği‘nin özellikle “Ekolojik Yaşam
Artan besin ve ekoloji farkındalığı, paylaşılan bilgi ve beceriler sayesinde permakültür tasarım anlayışını benimseyen çiftliklerin sayısında da artış gözlemleniyor. Ekolojik pazarlardan, permakültür tasarımı eğitimlerine yeni insanlarla tanışmak ve bilgi alışverişi sağlamak da bu çiftlikler sayesinde teoriden pratiğe doğru bir dönüşüme uğrayabiliyor. Çiftliklerin bir çoğuna hem TaTuTa projesi Ev Sahipleri sayfası üzerinden veya çiftliklerinin sahip oldukları
Permakültür Tasarımı, temelinde doğaya karşı olmayı değil, doğayla uyum içerisinde yaşamayı destekler ve bu amaca uygun ilkeler barındırır. Tasarım süreci içerisinde sürekli sözü edilen enerji ve tasarruf ortak amaca hizmet eden her eylem için avantaj ve verim sağlar. Bu avantaj ve verime örnek olarak Bill Mollison’un ilk aşamalarda bitkilerin ve hayvanların hane ve topluluk ölçeğinde
Yürüyüş ve çiftlik ziyaretlerimde mümkün olduğu kadar yerleşim yerlerinde, köy kahvehanelerinde molalar vermeye özen gösteriyorum. Köyün ileri gelenlerine buralarda denk gelmeniz, köy ve yöre hakkında bilgiler almanız oldukça kolay oluyor. Köyün geçim kaynaklarından, yetiştirilen ürünlerde kullanılan ilaçlara kadar merak ettiğiniz neredeyse tüm soruların cevaplarına bir kaç bardak çay süresinde ulaşabiliyorsunuz. Kullanılan ilaçları kullanmadıklarını söyleyenlerden, kendi
31.10.2006 tarihinde kabul edilen ve T.C. Resmi Gazete’de yayınlanan 5553 sayılı Tohumculuk Kanunu ile kayıt altına alınmamış tarla bitkileri, bağ-bahçe bitkileri, orman bitki türleri ve diğer bitki türleri çoğaltım materyaline ait çeşitlerin ve genetik kaynakların dağıtımı sınırlandı ve hatta Madde 12 uyarınca kimi durumlarda yasak hale getirildi. Önceki yıllarda ve 2006 tarihinde düzenlenen 5553 sayılı
İstanbul’da 1 kilometrekarelik alan içerisinde 2786 kişi (İstanbul, Türkiye İstatistik Kurumu, 2016 verilerine göre) yaşıyor. Durakta ortalama 19 dakika boyunca seyahat edeceği aracı bekleyip, bu araçla ortalama 12 kilometre yolculuk yapıyor ve günde ortalama 91 dakikasını yolda harcamış (Moovit Public Transit Report 2016) oluyor. Çalıştığı yere en yakın noktada yemeğini yiyor veya en yakın noktadan
Mümkün olduğu kadar, neredeyse her hafta kendi ekmeğimi hazırlıyor ve haftanın geri kalanında tüketiyorum. Ekmeğin yanı sıra turşu, sirke, kompost ile ilgilendikçe, ortak yaşam alanını paylaştığımız diğer canlılar üzerine daha fazla düşünmeye başladım ve gördük ki farkındalıkla doğru orantılı olarak yapılabileceklerin kapsamı da çeşitlenerek artıyor. Neden EcoDiurnal? sayfasında değindiğim gibi, bir plan doğrultusunda içerikleri ilerletiyor
Kompost gelişmiş ülkelerde, hobi bahçesi ve balkon yetiştiriciliğinin neredeyse olmazsa olmazı durumunda ve evlerinde, ofislerinde kesinlikle kompost bulunmakta ya da merkezi bir kompost sistemi için atılarını paylaşmaktalar. Ülkemizde maalesef bu tür çalışmalar çok geri kalmış ve işlemez durumda. Kompost içeriğinin birbirini destekleyen, birbiriyle uyum içerisinde yaşayan canlı organizmalarda dolu olduğunu biliyoruz. Dolayısıyla, bu ortamın devamlılığı
Eko-tüketici, bilinçli ve doğal beslenme gruplarıyla, aracısız gıda ağlarıyla paylaşım yoğunluğu arttıkça gördüm ki geniş çapta bir etki için gördüğüm şu ki, önemli olan kişi temelinde farkındalığın gelişmesinin zorunlu olduğu. Bu anlamda, aracısız gıda ağları, topluluklarının “aracısız” olma hali sadece bir başka kişiyi değil, nakliyeden depolamaya, sunuş biçiminden duyuruların yayınlanmasına kadar bir çok aşamada minimum etken
Fermente Turp yazısında fermantasyona dair yazılara devam etmiş, diğer taraftan da patates ile başlayan ve mevsiminde sebze/meyve tüketimi yazılarına da eklemelerde bulunmuştum. Bu yazıda da turp ile ilgili bilgiler vererek ilgili yazıları genişletmek istiyorum. Turp Gibi Turp Turpgiller (Brassicaceae), Brassicales takımına ait bir bitki familyası. Lahana, karnabahar, brüksel lahanası, brokoli, karalahana, sarı şalgam, şalgam, alabaş
Kombucha (kombu) çayı, ekşi mayalı geleneksel ekmek ve mevsiminde sebze/meyve tüketimi yazılarının ardından sıra geldi probiyotik gıdalara, fermente edilmiş sebzelerle ilgili yazılara. Bu yazıda, hafif tadı ve faydaları nedeniyle favorilerimdem biri olan, oldukça pratik bir şekilde hazırlayabileceğiniz fermente turp ile ilgili bilgiler vereceğim. Elbette, ilerleyen zaman içerisinde ilgili içerikleri derli toplu bir hale getirip üzerine
Kombu Çayı (Kombucha) Nedir? Kombucha, çayın fermante edilmesiyle ortaya çıkan, bakteri ve mayaca zengin, şeker, bazen meyve suları ve baharatlarla zenginleştirilebilen (marketlerde çoğunlukla bu şekilde satılmakta) bir tür içecek olarak nitelendirilebilir. Kombu çayı, mayalı çay ve mantarlı çay olarak da ifade edilen kombucha mayalanma sürecinde bakterilerin bir araya gelmesi ile mantar benzeri bir form oluşturmaktadırlar.
Ekşi Maya Nasıl Yapılır? başlıklı yazımda anlatılan adımlarla ekşi mayanızı hazırladınız ve artık ilk ekmeğimizi yapmaya başlayabiliriz. İlk denemelerde ekmeğiniz istediğiniz gibi kabarmayabilir, yılmak yok. Bir kaç denemeden sonra emin olun ekmeğiniz kabaracak ve hatta yeni malzemelerle ekmeğinizi nasıl daha da zenginleştirebileceğinizin planlarını yapmaya başlayacaksınız. Hatta, çeşitli boylarda ve içeriklerde ekmekler, simitlerle artık tariflerinizi de
2013 yılından bu yana Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği üyesiyim. O yıldan bu yıla düzenlenen etkinlikler, yürütülen projelerle bir çok konuda örnek teşkil edecek bir vizyona sahip olduklarını rahatlıkla söyleyebilirim. Özellikle %100 Ekolojik Pazar sayesinde mevsimine göre sebze ve meyve tüketerek sağlıklı beslenebilir, evinizin balkonunda oluşturduğunuz küçük bahçeniz ya da kent bostanındaki küçük alanınız için
Yemek yapmak kendimi bildim bileli en sevdiğim “aktiviteler” arasında yer alıyor. Çocukluğumda mutfaka sürekli ayak altında dolaşıp, pazar alışverişlerinde bulunmamdan başlayan, farklı bir şehirde yaşamanın ve kendi yemeğini pişirmenin zorunlu olduğu durumlarda çözüm üretmekle devam eden süreçte epeyce ilerlediğimi düşünüyorum. Son bir kaç yıldır da sebze ve meyve ağırlıklı beslenmenin oluşturduğu farkındalıkla süreç çok farklı
Bir önceki “Kompost Nedir? Nasıl Hazırlanır? Neler Kullanılır?” başlıklı kompost yazısında kompost tekniklerinden, kullanılacak malzemelerden ve yaşanacak sorunlardan bahsettim. Ancak, bahçesi olmayan, büyük şehirde yaşayan biriyseniz yazı içerisinde yer alan teknikleri uygulamak biraz zor olabilmekte. Kent bostanları bu tür uygulamalar için bir seçenek olsa da iktidarın aç gözlülüğü dolayısıyla oldukça sınırlı alanda ve oldukça az
Bir süredir Compostist adındaki projem için çalışmalar yapıyordum. Bu süreç içerisinde sohbetlerde gördümki özellikle kompost ile ilgili farkındalık oldukça düşük. Aslında bahçeye gerek kalmadan evinizde, balkonunuzda bile şahane sonuçlar elde edebileceğiniz, organik artıkları değerlendirebileceğiniz, balkon bahçeleri, süs bitkileri için çok yararlı besin sıvısı üretebileceğiniz, bitkiler için zengin bir toprak sağlayabileceğiniz bu yöntemi uygulamak oldukça da
Patatese olan sevgisi dillerde yer etmiş biri olarak bu güzel, bu şahane, bu her aşa aşina lezzet ile ilgili bir kaç kelam etmesem olmazdı. Olmadı da… Fırınlanan, kızartılan, püresi yapılan, kavrulan ya da her zamanın atıştırmalığı bir cips olan, unlanan, yağlanan patatesler, patateslerimiz… Patates Dediğin Nedir ki? Patatesler geleneksel olarak olgunlaşma zamanlarının uzunluğuna göre ilk
Övülesi Patates başlıklı yazımda patates hakkında kısa bilgiler verip, evde ya da küçük bir bahçede nasıl patates yetiştirilebileceği üzerine bir kaç bilgi paylaşmıştım. Sıklıkla tükettiğim atıştırmalıklar arasında yer alan patatesin bir de kendi emeğinizle yetiştirildiğini düşünün… Hatta, mevsiminde sebze ve meyve tüketimi başlıklı yazı bu anlamda oldukça işinize yarayabilir. Bu yazıda da özellikle patates kızartması
Yükleniyor…